Vidanjör yalnızca vakumla çeker; foseptik ve çukur boşaltır. Kuka yalnızca yüksek basınçlı su verir; tıkalı hattı açar ama söktüğü çamuru alamaz. Kombine ikisini aynı kamyonda birleştirir: hattı suyla açarken çamuru da tankına çeker. Ana hat temizliğine bu nedenle kombine çağrılır.
Telefonda en sık duyduğumuz karışıklık bu üç adla ilgilidir. Arayan kişi vidanjör ister, anlattığı iş kombine işidir; bazen de tersi olur. Yanlış araç sahaya çıkarsa iş yarım kalır ve ikinci bir araç ücreti doğar. Farkı bir kez netleştirmek hem zamanı hem parayı korur.
Üç aracın tek cümlelik tanımı
- Vidanjör: vakum pompası ve tankı olan, sıvı atığı ve akışkan çamuru çeken kamyondur. Basınçlı su sistemi yoktur.
- Kuka: yüksek basınç pompası, su tankı ve hortum makarası taşıyan kanal açma aracıdır. Vakumu yoktur.
- Kombine: vakum ile yüksek basınçlı suyu birlikte taşıyan, kanalı açarken atığı da çeken araçtır. Halk dilinde kombine vidanjör denir.
Karşılaştırma tablosu
Aşağıdaki tablo üç aracı aynı sorularla yan yana koyar.
| Soru | Vidanjör | Kuka | Kombine |
|---|---|---|---|
| Ne yapar | Vakumla çeker | Basınçlı suyla açar | Açar ve aynı anda çeker |
| Hangi işte | Foseptik, çukur ve su birikintisi boşaltma | Tortusu az hat tıkanıklığı, boru ve ızgara yıkama | Ana hat, rögar, terfi merkezi, yoğun tortulu kanal |
| Tankı | Tek bölme, yalnız atık | Yalnız temiz su | Genellikle iki bölme: temiz su ve atık |
| Sınırı | Sertleşmiş tortuyu sökemez, tıkanıklığı açamaz | Söktüğü çamur hatta kalır, ileride yeniden toplanabilir | Gövdesi büyüktür; dar sokakta ve alçak otoparkta kısa şasili model gerekir |
| Sahada istediği | Döküm noktası | Temiz su | Temiz su ve döküm noktası |
Vidanjör ne zaman yeter
Yalnızca boşaltma gerekiyorsa vidanjör yeter. Dolmuş bir foseptik, su basmış bir bodrum, kazı çukurunda biriken su bu türdendir. Atık akışkandır; hortum ulaşır ve çeker. Dibe oturup sertleşmiş çamurda vakum tek başına zorlanır, malzemeyi önce suyla çözmek gerekir. O noktada iş vidanjör işi olmaktan çıkar. Vidanjör çağırırken tankın hacmini ve atığın nereye döküleceğini sormak yeterlidir.
Kuka ne zaman yeter
Tıkanıklık hafifse ve sökülen malzeme hattın devamında sorun çıkarmayacaksa kuka yeter. Basınçlı su tıkacı dağıtır, akış başlar. Kum, çakıl ve kalın yağ tabakası gibi ağır tortuda durum değişir. Kuka malzemeyi yerinden oynatır ama hattan çıkaramaz. Tortu bir sonraki bacada ya da eğimin azaldığı yerde yeniden birikir. Aynı adrese kısa aralıkla ikinci kez çağrılmanın sık rastlanan sebebi budur.
- 1Vidanjör: vakumla çeker
- 2Kuka: basınçlı suyla açar
- 3Kombine: açar ve çeker
Kombine ne zaman şart
Sökülen malzemenin hattan alınması gerekiyorsa kombine şarttır. Ana kanalizasyon ve yağmur suyu hatları, kum dolmuş menfezler, terfi merkezi havuzları, fabrika atık su kanalları ve yağ tutucular bu gruptadır. Nozul tortuyu söker, bom emiş hortumunu bacaya indirir, çamur tanka girer. Hat hem açılmış hem temizlenmiş olur. Kurum şartnamelerinde hat temizliği için çoğunlukla bu araç tarif edilir. Dar sokak ve alçak tavanlı otopark için kısa şasili kombine seçilir; tankı küçüktür ama aynı iki sistemi taşır.
Kuka ile vidanjör birlikte çalıştırılırsa
Kombine bulunmadığında kuka ile vidanjör aynı bacada birlikte çalıştırılabilir. Kuka hattı yıkar, vidanjör bacaya gelen çamuru çeker. Yöntem işi görür ama iki araç, iki ekip ve iki ayrı ücret demektir. Dar sokakta iki kamyonu aynı bacanın başına sığdırmak da çoğu zaman mümkün olmaz. Kombine aynı işi tek araçla ve tek ekiple yapar; kurulum kısalır, yol daha az kapanır. Düzenli hat temizliği yaptıran kurumların kombine kiralama yolunu seçmesinin pratik nedeni budur.
Telefonda işi nasıl tarif etmeli
Beş bilgi verirseniz hangi aracın çıkacağını telefonda söyleriz.
- Sorunun yeri: bina içi, parsel hattı, sokaktaki ana hat, rögar ya da havuz.
- Görünen durum: su birikmesi, tıkalı hat, dipte çamur ya da kum.
- Biliniyorsa boru çapı ve yaklaşık uzunluk.
- Aracın yanaşacağı yer: sokak genişliği, otopark tavan yüksekliği, bacaya uzaklık.
- Hat daha önce açıldı ve sorun tekrarladıysa bunu belirtin; kırık ya da ters eğim ihtimali doğar.
Sık sorulanlar
Kombine vidanjör kiralama bedeli normal vidanjörden neden yüksek?
Kombine iki sistemi birden taşır, üst yapısı daha büyük ve pahalıdır, yanında operatör çalışır. Kiralama bedeli bu yüzden vidanjörden yüksek olur. Rakam işe göre değişir; araç boyu, süre, su ve döküm kalemleri teklifte ayrı yazılır.
Kuka ile açılan hat neden yeniden tıkanır?
Kuka tortuyu söker ama hattan almaz. Malzeme akışla ilerler ve eğimin azaldığı bir noktada yeniden toplanır. Boru kırık ya da ters eğimliyse hangi araç gelirse gelsin sorun tekrarlar; o durumda borunun onarılması gerekir.
Foseptik için kombine kiralamak gerekir mi?
Çoğu foseptikte vidanjör yeter, çünkü iş boşaltmadır. Dipte sertleşmiş çamur varsa ya da foseptiğe gelen hat da tıkalıysa kombine kiralamak mantıklıdır; basınçlı su çamuru çözer, vakum aynı anda çeker.